PROJECTEN
ZONDAG VAN
DE ARBEID
BIDDAG VOOR GEWAS
EN ARBEID
DANKDAG VOOR GEWAS EN ARBEID
ARBEID,
BIDDEN EN DANKEN
Rapport van het onderzoek naar de bekendheid met en het gebruik van
het werkmateriaal van DISK rondom de Zondag van de Arbeid, de Biddag en
de Dankdag in de jaren 2003-2005
Inleiding
Aanleiding
en doelstelling
Steekproef
Verzending, respons en verwerking
Conclusies
Door Jan Baronner en Hub Crijns
Vers van de pers in 2006 is nummer 40 van de DISK Studiereeks 'Arbeid, bidden en danken. Rapport van het onderzoek naar de bekendheid met en het gebruik van het werkmateriaal van DISK rondom de Zondag van de Arbeid, de Biddag en de Dankdag in de jaren 2003 - 2005'. In opdracht van de deelnemende kerken hield Landelijk bureau DISK een onderzoek naar de bekendheid met en het gebruik van werkmateriaal voor de Zondag van de Arbeid, de Biddag en Dankdag voor gewas en arbeid in de jaren 2003, 2004 en 2005. Lotte Nijland, Hub Crijns en Jan Baronner zijn de auteurs.
Aanleiding
voor dit onderzoek is de al geruime tijd levende wens bij het Algemeen
Bestuur van het oecumenisch landelijk bureau DISK en de Bisschoppenconferentie
vanuit de Rooms- Katholieke Kerk om inzicht te verkrijgen onder de gebruikers
in de bekendheid met en het gebruik van het schriftelijke werkmateriaal
van DISK.
De op die manier verkregen kennis kan worden gebruikt om de effectiviteit
en de zinvolheid van dit werkmateriaal op waarde te schatten. Verder is
er de overtuiging dat dit onderzoek gegevens zal opleveren waar het toekomstige
werk van kan profiteren. Ten slotte is er de wens dat de bij DISK participerende
ledenkerken door dit onderzoek gegevens aangereikt krijgen om de mening
over een deel van het werk van DISK van een betere onderbouwing te voorzien.
DISK wil door middel van dit onderzoek de volgende drie doelstellingen
verwezenlijken:
- de bekendheid van haar eigen bureau onderzoeken,
- de bekendheid van het materiaal ten behoeve van de Zondag van de Arbeid, Biddag en Dankdag voor gewas en arbeid onderzoeken, en
- de bruikbaarheid
en zinnigheid van het materiaal evalueren.
Voor dit beschrijvende onderzoek is naar een aselecte steekproef van 10% van de vooraf vastgestelde onderzoekspopulatie een vragenlijst (survey) gestuurd. De onderzoekspopulatie bestaat uit gemeenten en parochies van de deelnemende kerken en bisdommen in het landelijk bureau DISK, bestellers van werkmateriaal uit de jaren 2003, 2004 en 2005 en huidige en oud arbeidspastores. De zeven Rooms-Katholieke bisdommen en de Christelijke Gereformeerde Kerken hebben allen hun medewerking verleend door 'at random' (willekeurig getrokken, aselect) 10% van hun adressen uit het bestand te halen. Vanuit DISK is hun een vragenlijst toegestuurd op briefpapier van DISK. De Remonstrantse Broederschap heeft het enquêteformulier aan de predikanten meegezonden met de maandelijkse postzending. De Protestantse Kerk Nederland heeft 10% van de predikanten, 10% van de diakenen en 10% van de ouderlingen een vragenlijst, op eigen briefpapier, toegestuurd. In die vragenlijst zijn, in overleg met DISK, wat kleine toevoegingen opgenomen. Met de Algemene Doopsgezinde Sociëteit konden onvoldoende afspraken gemaakt worden voor verzending van de vragenlijst. Uit de bestanden van DISK zijn 10% van de bestellers van 2003, 2004 en 2005 'at random' getrokken en hebben alle functionarissen een vragenlijst gekregen. Van de oud-functionarissen hebben degenen die betrokken zijn bij het arbeidspastoraat of DISK een vragenlijst ontvangen. Bij alle enquêtes is een antwoordenvelop met postzegel ingesloten. De PKN heeft het antwoordnummer beschikbaar gesteld voor het terugsturen van vragenlijsten.
Verzending, respons en verwerking
In
de loop van augustus/september 2005 zijn de enquêtes rondgestuurd,
er werd gevraagd om deze voor 1 oktober 2005 ingevuld terug te sturen.
Er is niet nagebeld bij non-respons, de anonimiteit van de vragenlijsten
maakte dit onmogelijk.
Er zijn in totaal 1104 enquêtes verstuurd, hiervan zijn 252 enquêtes
retour ontvangen; dat is een responspercentage van 23%. Op basis van de
respons van een steekproef van 10% van deze populaties kan een generalisatie
gemaakt worden naar de gehele populatie. De willekeurig getrokken adressen
en de diversiteit in de achtergronden van de verschillende populaties
dragen bij aan betrouwbare (valide), generaliseerbare resultaten.
Voor de verwerking van de gegevens is het statistiekprogramma SPSS gebruikt.
Dit programma is geschreven om sociaal-wetenschappelijk onderzoek statistisch
te ondersteunen. Elke groep krijgt een code. Door middel van deze code
kunnen de antwoorden van verschillende groepen worden vergeleken.
Na afloop van het onderzoek is een samenvatting gemaakt, waarin de conslusies kort worden samengevat.
Rondom de bekendheid:
- DISK is bij de helft van de respondenten goed bekend.
- De samenwerkingsverbanden 'Geloof en Economie' en 'De Arme Kant van Nederland' zijn bij 75% van de ondervraagden goed bekend.
- Onbekendheid van 72% door PKN-respondenten met het samenwerkingsproject 'Helpen Onder Protest' is een hoog percentage.
- Het werkmateriaal is bij 73% van de respondenten bekend.
Rondom de bruikbaarheid en de zinnigheid van het werkmateriaal:
- Ruim 73% vindt het zinvol tot heel zinvol dat aandacht in de liturgie wordt gestimuleerd voor het verband tussen geloven en economie.
Rondom de communicatiemiddelen:
- Gemeenten en parochies zijn volgens de respondenten het beste te bereiken door brieven, gevolgd door themabrochures/handreikingen en internet websites.
Vanuit de open vragen:
- Naast de stimulans voor DISK om door te gaan aandacht te vragen voor thema's rond geloven en economie is een geregeld gelezen opmerking de onbekendheid met het materiaal.
Jan Baronner, Hub Crijns en Lotte Nijland (red), 'Arbeid, bidden en danken. Rapport van het onderzoek naar de bekendheid met en het gebruik van het werkmateriaal van DISK rondom de Zondag van de Arbeid, de Biddag en de Dankdag in de jaren 2003-2005', DISK Studiereeks nr. 40, 2006, 56 blz., ISBN 90-7295-12-47, € 5,00.
Klik hier om het rapport
te bestellen: 
(zie 'arbeidspastoraat').
