Inleiding
Solidariteit
in deze tijd
De genomineerden van 2007
En de winnaar is...?
De
Ab Harrewijn Prijs
Christian
Jongeneel en Hub Crijns
Inleiding
In het sfeervolle
spirituele centrum 'de Boskant' in Den Haag zijn op zondag 13 mei
zo'n 175 mensen bij elkaar gekomen om mee te beleven wie er dit
jaar de Ab Harrewijn Prijs in ontvangst mag nemen. Er heerst een
gezellige en verwachtingsvolle sfeer. Het lijkt alsof mensen elkaar
goed kennen. Dat is voor een deel ook zo; de vijf genomineerden
hebben elk hun eigen publiek meegenomen.

Solidariteit
in deze tijd
Lodewijk
de Waal, directeur Humanitas en oud-voorzitter FNV verzorgt een
volkscollege over solidariteit. "Ik zou wel willen pleiten
voor voorbeeldfiguren, die als het ware voorleven wat je aan idealen
kunt hebben, en hoe je die in de praktijk kunt brengen. Hoewel ik
maar een enkele keer contact met hem heb gehad, leek Ab Harrewijn
mij zo'n figuur. Iemand die als dominee en politicus met persoonlijke
betrokkenheid koos voor de zwaksten, voor de kwetsbaren, voor de
mensen die uitgesloten werden - en worden. Dat zijn mensen waaraan
je, ook al behoor je tot een andere politieke stroming, een voorbeeld
kunt nemen, die kunnen inspireren."
"Gezamenlijke waarden zoals regie over het eigen leven, betrokkenheid
op anderen, solidariteit, vrijheid en gelijkwaardigheid van mensen,
leggen een maatlat neer voor je dagelijkse praktijk. Ze kunnen ook
inspiratie zijn om te komen tot innovatie. Zoals het bij Humanitas
gebeurt in de ja-cultuur, de zorg met de handen op de rug in onze
verzorgingshuizen in Rotterdam. Of in onze projecten thuisadministratie,
waarin we wel samen de schoenendoos met rekeningen ordenen, maar
steeds proberen het mensen zelf te laten doen in een tijdspanne
van maximaal een jaar. Vrijwilligerswerk met zoveel als mogelijk
de handen op de rug. Ik zie een parallel met het werk van Ab Harrewijn,
die ook levensbeschouwelijke, in zijn geval religieuze inspiratie,
van belang vond als ankerplek en meetlat bij het dagelijks handelen."
"Denk als het gaat bij de inrichting van de verzorgingsstaat
om opbouw van vertrouwen tussen mensen, elkaar helpen, gebruik ook
de inherente kracht van mensen, doe een beroep op hun verborgen
talenten. Soms zal maatschappelijke participatie ook niet leiden
tot betaald werk, maar tot vrijwilligerswerk: accepteer dat ook
als maatschappelijk nuttige arbeid. Accepteer ook dat vrijwilligerswerk
soms iets kost: infrastructuur, opleidingen, intervisie, evaluatie
en terugkombijeenkomsten kosten geld. In de bekostiging van vrijwilligersorganisatie
lijkt financiering van de overhead een vies woord
Je kan het
ook georganiseerde solidariteit noemen. En dat is wel wat waard."
"Ik heb geprobeerd u enig inzicht te geven in mijn nieuwe werkwereld
en in mijn achtergronden. Niets is afgerond, alles roept vragen
op. Althans dat hoop ik. Socratische vragen liefst. Het humanisme
kent immers geen dogma's, geen heilige boeken en geen hogere autoriteit
dan de mens zelf. De mens die zelf zin aan zijn leven moet geven,
een goed leven, waarin de mens tot zijn recht komt. En dat niet
alleen doet, want 'we zijn toch op de wereld om mekaar te helpen
nietwaar'. En vooral ook samen een beetje gelukkig te worden. Een
beetje minder markt, een beetje meer mens. Het is niet revolutionair,
maar dat ben ik ook niet meer. Zet mensen en onderling vertrouwen,
burenhulp en vrijwilligerswerk weer eens in het zonnetje. Laat de
overheid een schild voor de zwakkeren zijn, en laten de mensen elkaar
weer wat meer helpen. Geef mensen de regie over het eigen leven,
en zonodig een steuntje in de rug. Het is allemaal misschien dan
ook weer niet zo ingewikkeld."

De
genomineerden van 2007
De jury van
de Ab Harrewijn Prijs heeft in maart vijf personen en hun projecten
bekend gemaakt die dit jaar meedingen naar de prijs. In totaal werden
dit jaar 16 projecten voorgedragen. De vijf genomineerden worden
in willekeurige volgorde aan het publiek voorgesteld.
Tessel
Pauli en de andere vrijwilligers van de Steungroep Vrouwen Zonder
Verblijfsvergunning (SVZV) te Amsterdam, die werkt aan het verbeteren
van de positie van vrouwen die, om welke reden dan ook, zonder geldig
verblijfsdocument in Nederland wonen. Het gaat bijvoorbeeld om slachtoffers
van vrouwenhandel en vrouwen die huiselijk geweld ontvluchten en
daardoor hun afhankelijke verblijfsvergunning verliezen. Meer informatie:
www.svzv.nl.
Prabhati
Verburg is de drijvende kracht achter de internationale vrouwenkoren
Alomtonen, gevestigd in verschillende plaatsen in Nederland. In
het koor vinden vrouwen een internationaal netwerk en bovendien
mogelijkheden om de Nederlandse taal te leren. Verburg: "Vrouwen
uit de omgeving waren blij dat ze dankzij het nieuwe koor eindelijk
eens op een ontspannen manier met asielzoeksters in aanraking kwamen.
Al haakten sommigen weer af toen de leiding van het Azc wat al te
gretig radio en tv uitnodigde om te laten zien en horen hoe harmonieus
de sfeer tussen autochtonen en allochtonen was. Na Kollum zijn we
in Dokkum, Almere, Laren, Haren, Leek, Schijndel, Schagen, Den Helder
en Egmond aan de slag gegaan en hebben we een eerste aanzet gegeven
in Tilburg, Tiel, Alkmaar, Zeist en Hoofddorp." Meer informatie:
prabhati@dds.nl.
Ben
van Dam, trekker van de Stichting Geestelijke Verzorging Rijnmond
(SGVR). De stichting vult een leemte die is gevallen door de verzakelijking
van de zorg, waardoor geen plaats meer is voor levensvragen. Het
bespreken daarvan is ook belangrijk voor de gezondheid van mensen.
Volgens gegevens van de GGD zijn er in Rotterdam meer dan drieduizend
ouderen die ernstig vereenzaamd zijn en behoefte hebben aan contact
of een goed gesprek. Aangezien 85% van de Rotterdamse bevolking
geen band heeft met een kerk, moskee of levensbeschouwelijk genootschap,
hebben veel ouderen geen 'adres' waar ze met hun levensvragen heen
kunnen. SGVR voert momenteel een succesvolle pilot uit in Rotterdam
IJsselmonde. Meer informatie: sgvr@gmx.net.
Norga
Simons, Madeline Andringa en de andere vrijwilligers van de Stilte
Actie in Den Haag. Elke derde dinsdag van de maand verzamelt een
groep vrijwilligers zich bij de ingangen van de Tweede Kamer als
stil protest tegen de armoede in Nederland. "We verzamelen
om 13.00 uur op het Plein in Den Haag. Op het midden van het Plein
ontmoeten we elkaar. Dat is vlakbij het Binnenhof. We lopen zwijgend
om de gebouwen heen, een weg van de lange adem. We vormen een kring
van stilte bij de twee ingangen van de Tweede Kamer, en vlakbij
de ingang van het Binnenhof. We blijven doorgaan iedere derde dinsdag
van de maand. Weer of geen weer. Het duurt niet langer dan een uur.
Als je eerder uit de rij wil, dan kan dat. Op eenvoudige borden
en folders leggen we uit waarom we er iedere keer weer zijn."
Meer informatie: www.armekant-eva.nl/stilteactie.htm.
Riki
Jonker, secretaris van stichting Bundeling Enschedese Uitkeringsgerechtigden
(BEU). Met minimale middelen helpen de vrijwilligers van BEU, zelf
allen uitkeringsgerechtigden, anderen voor wier problemen geen individuele
aandacht meer bestaat. Veel officiële instanties sturen cliënten
door naar BEU, bijvoorbeeld voor het invullen van formulieren. BEU
heeft momenteel meer dan 300 leden. BEU heeft een samenwerkingsverband
met alle denkbare hulpverleningsinstanties, ontvangt politieke steun,
biedt stage plekken voor leerlingen Saxion Hogescholen Maatschappelijk
Werk, reïntegratie mogelijkheden voor herintreders betreffende
de administratie en het einde van individuele hulpverlening is nog
lang niet in zicht. Meer informatie: www.stichtingbeu.com
Het NCRV-radioprogramma 'Schepper en co' heeft in april op zondagmiddag
wekelijks aandacht aan een van de genomineerden besteedt en is aanwezig
om per radio de winnaar wereldkundig te maken.

En
de winnaar is..?
In
de zaal stijgt de spanning als voorzitter Paul Rosenmöller
het woord neemt, want .. wie gaat er winnen? In 2007 valt de keus
op de de Stichting Vrouwen Zonder Verblijfsvergunning, vertegenwoordigd
door Tessel Pauli. De stichting ontfermt zich over vrouwen die zich
om wat voor redenen ook zonder verblijfsvergunning in Nederland
bevinden. Het politieke klimaat neigt ertoe hen aan hun lot over
te laten, zelfs vijandig te bejegenen, omdat 'ze immers zelf hierheen
gekomen zijn'. Terwijl het vaak genoeg gaat om slachtoffers van
vrouwenhandel of vrouwen die huiselijk geweld ontvluchten. De stichting
biedt echter evengoed hulp aan vrouwen die om sociaal-economische
redenen naar Nederland zijn gekomen. De jury waardeert de combinatie
van principiële stellingname - iedereen heeft recht op bepaalde
basisvoorzieningen ongeacht haar documenten - met praktische hulp,
van assistentie bij het invullen van formulieren tot het vinden
van onderkomen. Dat de vrijwilligers van de Stichting Vrouwen Zonder
Verblijfsvergunning dit uitgebreide initiatief nu al meer dan tien
jaar volhouden is des te meer bewonderenswaardig.

Ab
Harrewijn Prijs
De Ab Harrewijn
Prijs is een initiatief van de gelijknamige stichting. De stichting
steunt vooral op particuliere giften, maar krijgt ook ondersteuning
van: De Linker Wang, platform voor geloof en politiek; GroenLinks;
Stichting Dienst in de Industriële Samenleving vanwege de Kerken
(DISK), de werkgroep Arme kant van Nederland/EVA, Emmaus Haarzuilens
en CNV-Acom. De Prijs is vernoemd naar Ab Harrewijn, theoloog, dominee,
arbeidspastor bij DISK Amsterdam, voorzitter en Tweede-Kamerlid
van GroenLinks. De Ab Harrewijn Prijs wordt jaarlijks uitgereikt
sinds 13 mei 2003, een jaar na het plotselinge overlijden van Ab
Harrewijn.
De jury van de Ab Harrewijn Prijs bestaat uit Siska Barelds (partner
van Ab), Hub Crijns (directeur DISK), Cor Offman, (diaconaal consulent
Amsterdam), Eddy Reefhuis (oud-studiegenoot van Ab), Paul Rosenmöller
(voormalig fractievoorzitter GroenLinks) en Els Veenis (voormalig
partijbestuurder GroenLinks). De winnaar van de Ab Harrewijn Prijs
krijgt een kunstwerk met bijbehorende cheque van 5.000 euro uitgereikt.
Voor de andere vier genomineerden is een prijs van 1.000 euro beschikbaar.